Radicalisering, extremisme en polarisatie kunnen een bedreiging vormen voor de veiligheid van inwoners en kunnen de principes die ten grondslag liggen aan onze democratische rechtstaat ondermijnen. Het zijn fenomenen die vragen om blijvende inzet.
Polarisatie is het benadrukken van tegenstellingen in de samenleving. Dit leidt ertoe dat groepen verder van elkaar verwijderd raken en spanningen toenemen (AIVD).
Documenten & links
Onderzoeksrapporten en publicaties
In dit verkennende onderzoek wordt naar theorieën en praktische aanpakken gezocht die niet alleen handvatten kunnen bieden aan bestuurders van lokale of landelijke overheid en handhavers, maar ook aan sociale professionals om polarisatie tegen te gaan.
- Datum: 1 Jun 2020
- Auteur: KIS Joline Verloove, Ron van Wonderen, Hanneke Felten
- Documenttype: Rapport
- Pagina's: 103
Deze themarapportage is onderdeel van de Rijksbrede Risicoanalyse Nationale Veiligheid. Het doel van de RbRa is het in kaart brengen van verschillende typen dreigingen en bijbehorende risico’s voor de nationale veiligheid van het Koninkrijk der Nederlanden. Hiertoe worden mogelijke dreigingen niet alleen geïdentificeerd, maar wordt ook een inschatting gemaakt van waarschijnlijkheid en mogelijke gevolgen (het ‘risico’). Deze inschatting vindt plaats aan de hand van door het ANV opgestelde scenario’s.
- Datum: 26 Sep 2022
- Auteur: Analistennetwerk Nationale Veiligheid in opdracht van de NCTV.
- Documenttype: Rapport
- Pagina's: 74
Jongeren die veerkrachtig zijn, kunnen beter omgaan met problemen en tegenwicht bieden aan negatieve invloeden. Het ontwikkelen en vergroten van veerkracht speelt daarom een belangrijke rol bij het voorkomen van polarisatie en radicalisering. Een inventarisatie van betrokkenheid en behoeften van jongerenwerkers.
- Datum: 31 Jul 2023
- Auteur: Verwey-Jonkerinstituut - Ron van Wonderen
- Documenttype: Rapport
- Pagina's: 22
Praktische hulp
Deze digitale handreiking polarisatie van de VAR beschrijft aan de hand van vier thema’s (beleid & organisatie, signaleringsstructuur, preventie & repressie en deskundigheidsbevordering) wat gemeenten kunnen doen om een lokale aanpak op het thema polarisatie te ontwikkelen en/of te borgen. Ter ondersteuning worden diverse instrumenten en documenten genoemd die kunnen helpen bij het formuleren of herzien van de aanpak.
- Datum: 17 Apr 2024
- Auteur: VAR
- Documenttype: Handboek
- Pagina's: 22
Hoe ga je om met de emoties van burgers? Er zijn steeds drie lagen waar je je als communicatie of beleidsmedewerker bewust van moet zijn. Ten eerste het gedrag (de uiting van onbehagen), ten tweede de bijbehorende emoties en ten derde de onderliggende behoeftes. Mensen zijn geneigd om te reageren op wat zichtbaar is, en dat zijn typisch het gedrag en de emoties. De onderliggende behoeft es blijven onbesproken. Daarmee bestaat het gevaar dat de discussie polariseert en je verder af raakt van een oplossing.
- Datum: 1 Jan 2019
- Auteur: Dienst Publiek en Communicatie/Academie voor Overheidscommunicatie
- Documenttype: Rapport
- Pagina's: 27
Een nieuwe handreiking van de ESS over hoe in gemeenten om te gaan met spanningen en polarisatie rondom het conflict in Israël en Palestijnse gebieden. De spanningen uit het conflict in Israël en de Palestijnse gebieden manifesteren zich eveneens in de Nederlandse samenleving. Ze komen uiteindelijk terecht bij gemeenten. Lokale overheden zoeken wellicht naar specifieke en praktische adviezen om op lokaal niveau gesprekken aan te gaan met burgers, betrokken gemeenschappen, en religieuze en maatschappelijke organisaties. Daarom heeft de Expertise-unit Sociale Stabiliteit (ESS) van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een handreiking opgesteld. Een handreiking met nadere informatie over het conflict, suggesties voor concrete acties om verbinding en dialoog te stimuleren en spanningen en polarisatie tegen te gaan. Ook is een gespreksleidraad opgesteld die gemeenten kunnen gebruiken bij het voeren van de dialoog met verschillende groepen en individuen binnen hun lokale gemeenschap.
- Datum: 1 Nov 2023
- Auteur: Expertise-unit Sociale Stabiliteit (ESS)
- Documenttype: Factsheet
- Pagina's: 8
Wat betekent het voor diegenen die vanuit de landelijke overheid beter willen ‘luisteren’ naar de samenleving? En die daarbij met name voeling willen houden met mogelijk opkomende maatschappelijke onrust? Daarvoor noemt de auteur vijf punten die van belang zijn.
- Datum: 22 Apr 2022
- Auteur: Marnix Eysink Smeets
- Documenttype: Rapport
- Pagina's: 38
Eén van de manieren om polarisatie en radicalisering op lokaal niveau te bestrijden is door het oprichten van een lokaal netwerk van sleutelfiguren, als aanvulling op een breder gemeentelijk preventief beleid en de persoonsgerichte aanpak. Deze handreiking helpt en inspireert u mogelijk bij het opzetten, begeleiden en/of opnieuw vormen voor een nieuw lokaal netwerk van sleutelfiguren.
- Datum: 1 Jun 2018
- Auteur: Expertise-unit Sociale Stabiliteit Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
- Pagina's: 42
Door de toenemende digitalisering heeft desinformatie een steeds grotere rol en invloed in Nederland in het publieke debat. Desinformatie kan meningen kunstmatig versterken of verdrukken en zorgt voor het uitvergroten van verschillen binnen de samenleving. Hiermee is het een bedreiging voor het open democratisch debat. De schaal van desinformatie kan sterk uiteenlopen: van grootschalige (inter)nationale campagnes tot lokale casussen. Daarom biedt deze handreiking ambtenaren en bestuurders eerste handvatten hoe zij het beste om kunnen gaan met desinformatie. Eerst zal het fenomeen desinformatie en hoe het verspreid en herkend kan worden aan bod komen. Vervolgens worden kort organisatorische tips en communicatieve en juridische handelingsperspectieven gegeven.
- Datum: 31 Jan 2022
- Auteur: BZK
- Documenttype: Handboek
- Pagina's: 13
De handreiking 'Van polarisatie naar vebinding in buurten' presenteert een stappenplan om te komen tot een goede analyse van het probleem en de juiste interventies. Daarnaast wordt een groot aantal praktijkvoorbeelden beschreven.
- Datum: 1 Jan 2019
- Auteur: Ron van wonderen ea, Verwey-Jonker Instituut
- Pagina's: 77
Nieuws
![Handelingskader Maatschappelijke Onrust](https://get.sitecache.nl/var/1715589603/assets/public/images/news/image/659_big.jpg)
Algemeen - 29 apr. 2024
Handelingskader Maatschappelijke Onrust
![Terugblik bestuurlijk themadiner Polarisatie](https://get.sitecache.nl/var/1713774824/assets/public/images/news/image/652_big.jpg)
Algemeen - 22 apr. 2024
Terugblik bestuurlijk themadiner Polarisatie
![Workshop polarisatie 'Het voeren van lastige gesprekken op gevoelige onderwerpen'](https://get.sitecache.nl/var/1708005208/assets/public/images/news/image/632_big.jpg)
Algemeen - 15 feb. 2024
Workshop polarisatie 'Het voeren van lastige gesprekken op gevoelige onderwerpen'
![Ondersteuning aangeboden voor ‘Verbindend omgaan met ongenoegen in landelijke opgaven´](https://get.sitecache.nl/var/1703141860/assets/public/images/news/image/615_big.jpg)
Algemeen - 4 dec. 2023