De gemeentesecretaris is voor weerbaarheid een cruciale schakel tussen bestuur, organisatie, veiligheidsregio en maatschappelijke partners. Daarom publiceert de VNG de handreiking 'Een gemeente die blijft functioneren', specifiek gericht op continuïteit, weerbaarheid en herstelvermogen.
Eigen continuïteit van de gemeente
Een gemeente die blijft functioneren: handreiking voor gemeentesecretarissen over continuïteit, weerbaarheid en veerkracht sluit aan op de VNG-handreiking 'Weerbaarheid en veerkracht op lokaal niveau 2.0' en werkt de eerste pijler daarvan verder uit: de eigen continuïteit van de gemeente. De centrale boodschap is helder: een gemeente kan haar inwoners alleen ondersteunen als zij zelf blijft functioneren. Juist in een tijd van cyberaanvallen, uitval van systemen en verstoringen van vitale voorzieningen is het essentieel dat kritieke processen, dienstverlening en bestuurlijke besluitvorming kunnen doorgaan.
Praktische handvatten
Voor gemeentesecretarissen ligt hierin een sleutelrol. Als algemeen directeur van de ambtelijke organisatie en eerste adviseur van het college zorgen zij voor de samenhang tussen bestuur, bedrijfsvoering, crisisbeheersing, informatieveiligheid en dienstverlening. De handreiking biedt concrete, praktische handvatten om risico's, continuïteit en herstelvermogen integraal te organiseren. Met checklists, bestuursscans, zelfevaluaties en verbeteragenda's kunnen gemeenten direct aan de slag. Daarbij staat continuïteit centraal op 3 niveaus:
- continuïteit van de gemeentelijke organisatie
- continuïteit van gemeentelijke taken en zorg voor de bevolking
- continuïteit van de samenleving
Daarnaast helpt de handreiking gemeenten om risicomanagement, Business Continuity Management (BCM), crisisbeheersing en bestuurlijke continuïteit met elkaar te verbinden, mede in het licht van toenemende eisen rond cyberweerbaarheid en continuïteit.
Gezamenlijke verantwoordelijkheid
Weerbaarheid is geen verantwoordelijkheid van één functionaris, maar een gezamenlijke opgave van bestuur, management, medewerkers en partners. De gemeentesecretaris vervult daarin een unieke verbindende rol en zorgt voor samenhang, bestuurlijke aandacht en structurele borging. Een weerbare gemeente ontstaat niet vanzelf. Zij vraagt om bestuurlijke aandacht, bewuste keuzes en blijvende sturing. De gemeentesecretaris vervult daarbij een cruciale rol. Deze handreiking helpt om die verantwoordelijkheid gericht en met vertrouwen invulling te geven.
De handreiking is hier op onze kennisbank terug te vinden.