Op donderdag 2 juli organiseerden de VeiligheidsAlliantie regio Rotterdam (VAR) en het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond, vanuit het project Domeinoverstijgend Samenwerken, de netwerkbijeenkomst Herkennen vóór het misgaat. Tijdens deze middag kwamen professionals uit gemeenten, politie, zorgorganisaties en andere netwerkpartners bijeen om kennis en ervaringen uit te wisselen over twee urgente maatschappelijke thema's: personen met onbegrepen gedrag en geweld tegen vrouwen.

De bijeenkomst stond in het teken van vroegsignalering, samenwerking en het verbinden van expertise uit het zorg- en veiligheidsdomein. Juist door signalen tijdig te herkennen en gezamenlijk op te trekken, kunnen escalaties worden voorkomen en kan passende ondersteuning eerder worden ingezet.

Personen met onbegrepen gedrag

Binnen het thema personen met onbegrepen gedrag werd vanuit verschillende perspectieven gekeken naar de samenwerking tussen zorg en veiligheid. Tijdens de workshops kwamen onder meer bemoeizorg, bestuurlijke handhaving en de rol van naasten aan bod.

Een belangrijke boodschap was dat bemoeizorg een cruciale bijdrage kan leveren aan het voorkomen van escalatie. Door actief contact te blijven zoeken, vertrouwen op te bouwen en mensen die zorg mijden niet los te laten, ontstaat vaker ruimte om passende ondersteuning te organiseren. Tegelijkertijd werd benadrukt dat structurele uitdagingen, zoals wachtlijsten, financiering, capaciteit en passende vervolgzorg, blijvende aandacht vragen.

Ook werd stilgestaan bij de bestuurlijke afwegingen die gemeenten maken wanneer openbare orde, veiligheid en zorg samenkomen. Praktijkcasussen maakten duidelijk dat maatwerk en een integrale samenwerking essentieel zijn. Daarnaast werd onderstreept dat familieleden en andere naasten onmisbare partners zijn. Zij blijven betrokken wanneer professionals weer vertrekken en beschikken vaak over waardevolle kennis die kan bijdragen aan duurzame ondersteuning.

Geweld tegen vrouwen

Tijdens de workshops over geweld tegen vrouwen stonden de thema's manosphere en intieme terreur centraal. Deelnemers kregen inzicht in hoe online gemeenschappen binnen delen van de manosphere vrouwonvriendelijke opvattingen kunnen versterken en daarmee een voedingsbodem kunnen vormen voor controle, intimidatie en geweld tegen vrouwen. Dit benadrukt het belang van vroegsignalering en het tijdig aangaan van het gesprek.

Daarnaast werd uitgebreid stilgestaan bij intieme terreur. De centrale boodschap was dat dit zich niet uit in afzonderlijke incidenten, maar in een patroon van controle, dwang en intimidatie. Het herkennen van deze patronen en de zogenoemde 'rode vlaggen' is essentieel om escalatie en uiteindelijk femicide te voorkomen. Daarbij werd benadrukt dat de bescherming van slachtoffers een gezamenlijke verantwoordelijkheid is van alle betrokken partners.

Samenwerken maakt het verschil

De rode draad van de middag was dat effectieve samenwerking begint met nieuwsgierigheid naar elkaars expertise en het lef om over de grenzen van de eigen organisatie heen te kijken. Alleen door kennis te delen, elkaar tijdig te vinden en gezamenlijk op te trekken, kunnen kwetsbare inwoners eerder de juiste ondersteuning krijgen en kan escalatie worden voorkomen.