Om online radicalisering onder jongeren tegen te gaan, is het van groot belang om de persoonlijke achtergrond van de jongeren te kennen en die mee te nemen bij de keuze voor interventies. Deze interventies doorbreken de illusie van online anonimiteit. Dat blijkt uit politieonderzoek naar online radicalisering onder jongeren.
Het Kenniscentrum Contraterrorisme, Extremisme en Radicalisering (CTER) van de Eenheid Landelijke Opsporing en Interventies van Politie analyseerde politieonderzoeken naar minderjarige en jongvolwassenen verdachten van extremistische activiteiten. De centrale vraag was hoe jongeren online radicaliseren en welke factoren daarbij een rol spelen.
De belangrijkste conclusies uit het rapport zijn:
- Online radicalisering is meestal geen volledig online proces. Persoonlijke omstandigheden spelen een grote rol. Bij veel jongeren is sprake van psychosociale problematiek, gevoels van eenzaamheid, identiteitsvragen of een complexe thuissituatie, zoals huiselijk geweld, eenoudergezinnen of middelengebruik binnen het gezin.
- Jongeren zoeken vaak zelf naar extremistische ideeën. Zij hebben meestal al een interesse in bijvoorbeeld jihadime of rechts-extremismestische en gaan vervolgens online op zoek naar gelijkgestemden. Algoritmen en online netwerken kunnen dit proces versterken.
- De stap van open naar gesloten online omgevingen verloopt relatief makkelijk. Jongeren bewegen zich via openbare sociale media naar afgeschermde groepen waar extremistische propaganda, geweldsverheerlijking en soms instructies voor geweld worden gedeeld.
- Het gevoel van anonimiteit online werkt radicalisering in de hand. Jongeren denken vaak dat zij onzichtbaar zijn voor autoriteiten. interventies van politie en partners doorbreken die illusie en kunnen daardoor een sterk effect hebben.
- Vroege en persoonlijke interventies werken goed. Wanneer er geen actute dreiging is, blijken relatief lichte maatregelen zoals een stopgesprek of een Persoonsgerichteaanpak radicalisering vaak effectief. Volgens het onderzoek lijkt na een interventie ongeveer 75 tot 90 procent van de jongeren afstand te nemen van extremistische activiteiten.
Het volledige rapport is hier te lezen. Meer informatie over online radicalisering, zoals de Factsheet online radicalisering is op onze kennisbank terug te vinden.
